1. خانه
  2. مقالات
  3. رهبری کسب و کار
  4. تفکر استراتژیک و تعیین چشم‌انداز

تفکر استراتژیک و تعیین چشم‌انداز

تفکر استراتژیک و تعیین چشم‌انداز
بازدید : 18

تفکر استراتژیک و تعیین چشم‌انداز

تمامی سازمان‌­ها به منظور همسویی با تغییرات بایستی با نگاه به آینده، دست به تدوین چشم­‌انداز بزنند. چشم­‌انداز تصویر سازمان در دوره­‌ی زمانی ۱۰ تا ۲۰ سال آینده است و استراتژی، راه دستیابی به چشم­‌انداز کسب‌وکار است. کسب‌وکارها برای تحقق اهداف سازمان در قالب استراتژی تنظیم می­‌گردند. استراتژی کسب‌وکار عبارت است از انتخاب ایده­‌ها و دارایی­‌ها برای دستیابی به اهداف بلندمدت. تا زمانی که چشم­انداز کسب‌وکار مشخص نشده باشد، هر کوششی در جهت تدوین استراتژی بی­‌ثمر خواهد بود. هر سازمان با توجه به شرایط خاص، موقعیت‌ها و منابع، باید معقول­‌ترین راهبردها را در پیش بگیرد، تا بتواند در محیط پیچیده و متلاطم عصر کنونی به موفقیت دست یابد. هدف اصلی از تدوین چشم­‌انداز این است که بقاء رشد و سودآوری سازمان در آینده تضمین گردد.

استراتژی عبارتست از تعیین جهت و گستره عملیات سازمان در بلندمدت از طریق قالب­‌بندی منابع در درون محیط در حال تغییر جهت دستیابی به انتظارات سهامداران که منجر به دستیابی مزیت برای سازمان می­‌شود. تفکر استراتژیک شامل درک موقعیت استراتژیک سازمان، ایجاد گزینه­‌های استراتژیک برای آینده و تبدیل استراتژی به عمل است که روابط این عناصر را در قالب مدل ذیل می­‌توان ملاحظه نمود:

تفکر استراتژیک و تعیین چشم‌انداز

نمودار ۱: الگوی تفکر استراتژیک

موقعیت استراتژیک: عبارتست از تأثیر محیط بیرونی، منابع و صلاحیت‌های درونی و انتظارات و نفوذ سهامداران و ذینفعان.

گزینه­‌های استراتژیک: شامل درک پایه­‌های اساسی برای استراتژی آینده در سطح واحدهای سازمانی و یا مجموعه سازمانی و ارائه گزینه­‌هایی برای جهت­‌گیری سازمان و روش‌های دستیابی به استراتژی­‌های تعیین شده می­‌باشد.

تبدیل استراتژی به عمل: ایجاد اطمینان از اینکه گزینه­‌های استراتژیک می­‌توانند در عمل به اجراء‌ درآیند. به همین منظور باید حمایت از استراتژی مورد نظر ساختار لازم را بوجود آورد.

برای داشتن تفکر استراتژیک ماهیت استراتژی­‌ها و تصمیمات استراتژیک باید حایز ویژگی­‌های زیر باشند:

۱. استراتژی با جهت­‌گیری بلندمدت سازمان ارتباط دارد.

۲. تصمیمات استراتژیک معمولاً در خصوص تلاش برای دستیابی به بعضی مزیت­‌ها برای سازمان در عرصه رقابت بوجود می­‌آیند.

۳. تصمیمات استراتژیک با گستره عملیات سازمان ارتباط دارند.

۴. استراتژی می­‌تواند به عنوان سازنده یا توسعه­‌دهنده منابع و صلاحیت‌های سازمان­‌های برای خلق فرصت­‌ها یا بهره­‌گیری از آنها تلقی شود.

۵. استراتژی­‌ها ممکن است نیازمند تغییرات در منابع مهم یک سازمانی باشد.

۶. تصمیمات استراتژیک بر تصمیمات عملیاتی سازمان تأثیر گذارند.

۷. استراتژی یک سازمان نه تنها از نیروهای محیطی و دسترسی به منابع تأثیر می­‌پذیرد، بلکه بوسیله ارزش­‌ها و انتظارات افراد و مراجع قدرت که در اطراف سازمان قرار دارند تأثیر می­‌پذیرد.

۸. استراتژی­، منابع و فعالیت­‌های یک سازمان را با محیطی که در آن فعالیت می­‌کند تطبیق می­‌دهد که برخی اوقات تناسب استراتژیک نامیده می­‌شود. تناسب استراتژیک عبارتست از ایجاد استراتژی با استفاده از شناسایی فرصت­‌ها در محیط کسب‌وکار انطباق منابع و صلاحیت­‌ها تا اینکه مزیت اینها را بکار گیرد.

سه معیار اساسی برای انتخاب و ارزیابی تصمیمات استراتژیک وجود دارد.

۱. تناسب: معیاری است که خردمندانه­ بودن استراتژی را مورد توجه قرار داده و به این موضوع می­‌پردازد که آیا استراتژی مورد نظر، اقتضائاتی را که سازمان در آن عمل می­‌کند (موقعیت استراتژیک سازمان) مورد ملاحظه قرار می­‌دهد. تناسب استراتژی­‌ها باید از نقطه‌نظر موارد زیر مورد ارزیابی قرار گیرد:

۱.۱. بهره­‌برداری از فرصت­‌ها و اجتناب از تهدیدات در محیط

۲.۱. بهره­‌گیری از نقاط قوت و اجتناب یا برطرف کردن نقاط ضعف سازمانی

۳.۱. مورد ملاحظه قرار دادن انتظارات ذینفعان

۲. قابلیت پذیرش: عبارتست از اینکه نتایج استراتژی، عملکرد مورد انتظاری از خود بر جای گذارد. قابلیت پذیرش استراتژی با سه موضوع مرتبط است:

۱.۲. بازدهی

۲.۲. ریسک

۳.۲. واکنش­‌های سهامداران و ذینفعان

۳. امکان­‌پذیری: مرتبط با این است که سازمان،‌ منابع و ظرفیت­‌های لازم برای پیاده­‌سازی استراتژی را دارد. رویکردهای مختلفی برای ارزیابی امکان­‌پذیری استراتژی وجود دارد که عبارتند از:

۱. امکان‌پذیری مالی

۲. استقرار و بکارگیری منابع

در امکان­‌پذیری مالی، یکی از روش‌های مهم، پیش­‌بینی جریان نقدینگی است که سرمایه­‌های موردنیاز برای هر استراتژی و منابع این سرمایه­‌ها مورد شناسایی قرار می­‌گیرد و علاوه بر آن، زمان­‌بندی تأمینی سرمایه­‌های جدید نیز مشخص می­‌شود. امکان­‌پذیری مالی هم‌چنین می­‌تواند از طریق تجزیه‌وتحلیل نقطه سربه‌سر که رویکردی ساده و متداول برای ارزیابی امکان­‌پذیر دستیابی به اهداف بازدهی سرمایه صورت پذیرد. این ابزار، هم‌چنین زمینه را برای ارزیابی ریسک استراتژی­‌های مختلف، مخصوصاً جایی که گزینه­‌های استراتژیک مختلفی که نیازمند ساختار هزینه متفاوتی می­‌باشند، فراهم می­‌سازد.

اگر چه امکان­‌پذیری مالی مهم است، درک وسیع­‌تر از امکان­‌پذیری یک استراتژی خاص زمانی حاصل می­‌شود که منابع و ظرفیت‌های مورد نیاز برای استراتژی مورد نظر شناسایی شده باشد. به عنوان نمونه، توسعه جغرافیایی در بازار داخلی بشدت به متخصص بازاریابی و توزیع توأم با دسترسی به پول نقد وابسته است. در مقابل، یک استراتژی توسعه محصولات جدید باری فروش به مشتریان فعلی، به مهارت­‌های مهندس، ظرفیت ماشینی و شهرت شرکت در ارائه محصولات جدید با کیفیت بالا وابسته است.

ارزیابی استقرار و بکارگیری منابع می­‌تواند برای قضاوت در خصوص دو اقدام سیاسی مورد استفاده قرار گیرد. اول آنکه حدی که منابع و ظرفیت‌های فعلی سازمان برای تغییر در جهت رسیدن یا حفظ الزامات یک استراتژی نیاز دارد، و دوم آنکه منابع منحصر به فرد و ظرفیت­‌های اساسی مورد نیاز برای حفظ مزیت رقابتی کدامند.

مایلز و اسنو، سازمان­‌ها را به چهار دسته تقسیم می­‌کنند.

۱. سازمان­‌های تدافعی

۲. سازمان­‌های پیشگام

۳. سازمان­‌های تحلیل­گر

۴. سازمان­‌های انفعالی

از آنجا که سازمان­‌های انفعالی نمی­‌توانند به سرعت به تغییرات مشاهده شده در محیط واکنش نشان دهند، لذا این دسته از سازمان­‌ها در تصمیم­‌گیری استراتژیک به حساب نمی­‌آیند و تنها استراتژی­‌های تدافعی، پیشگام و تحلیل­گر حایز اهمیت می­‌باشند.

در جدول زیر هر یک از استراتژی­‌ها در قالب ویژگی­‌های تصمیم­‌گیری استراتژیک در سه محور مورد مقایسه قرار گرفته است.

جدول ۱: استراتژی­‌ها از دیدگاه اسنو و مایلز

انواع استراتژی

ویژگی­‌های تصمیم­‌گیری استراتژیک

اهداف غالب

استراتژی مرجح

سیستم­‌های برنامه‌­ریزی و کنترل

استراتژی تدافعیتمایل به ایجاد موقعیت و شرایط امن و پایدار در بازارتخصصی شدن، تولید با کمترین هزینه، تأکید بر قیمت و خدمت دربازاریابی برای دفاع از کسب‌وکار فعلی، تمایل به ادغام عمودیتمرکزگرایی، کنترل دقیق و جزئی، تأکید بر کارآیی هزینه، استفاده وسیع از برنامه­‌ریزی رسمی
استراتژی پیشگاممکان­‌یابی و بهره­برداری از محصولات جدید و فرصت­‌های بازاررشد از طریق توسعه محصول و بازار (اغلب به صورت جهشی)، مشاهده مستمر تغییرات محیطی؛ استفاده از تکنولوژی­‌های متنوع و چندگانهتأکید بر انعطاف­‌پذیری، کنترل نامتمرکز، استفاده از معیارهای ویژه و موقت
استراتژی تحلیل­گرتمالی به ترکیب فعالیت­های مخاطره­‌آمیز جدید با وضع کنونی کسب‌وکارحفظ رشد بازار از طریق رسوخ در بازار، بهره­‌گیری از پژوهش‌های کاربردی، دنباله­روی در بازاربسیار پیچیده، هماهنگی نقشه بین وظایف (به عنوان نمونه بین مدیران تولید)، برنامه­‌ریزی ویژه
[products ids=”3547, 1338″]

امتیاز به این مطلب

مطالب مرتبط

برای نوشتن دیدگاه باید وارد بشوید.
تفکر استراتژیک و تعیین چشم‌انداز
بازدید : 18

با دوستانتان به اشتراک بگذارید

فهرست
قدرت نوآوری استراتژی
* پیوند بین خلاقیت و برنامه‌ریزی استراتژیک
* کشف فرصت‌های ناب کسب‌وکار
* بازآفرینی مدل کسب‌وکار فعلی
* کشف نیازهای آینده مشتریان
* ورود به بازارهای جدید و بی‌رقیب
* تدوین چشم‌اندازی جدید برای آینده
* ایجاد ساختاری جدید برای نظام نوآوری
منظومه جامع مدیریت کسب‌وکار
دانلود فیلم آموزشی + کتاب رایگان!
کافی است نام، ایمیل و تلفن همراه خود را وارد کنید تا بسته آموزشی رایگان سیستم نوین مدیریت کسب‌وکار شامل فیلم آموزشی و خلاصه کتاب رایگان «رهآورد تلاش» را دانلود کنید.
نام و نام خانوادگی
ایمیل
تلفن همراه
نگران نباشید؛ ما اطلاعات شما را هرگز فاش نخواهیم کرد!
فرصتی برای تغییر
دریافت جدیدترین اخبار دوره
ما اطلاعات شما را هرگز فاش نخواهیم کرد.
به مقام رهبری برسید
شما هم می‌توانید یک رهبر باشید
دریافت رایگان درس اول
ما اطلاعات شما را هرگز فاش نخواهیم کرد.
دریافت رایگان درس اول
ما اطلاعات شما را هرگز فاش نخواهیم کرد.
دریافت رایگان درس اول
ما اطلاعات شما را هرگز فاش نخواهیم کرد.
دریافت رایگان درس اول
ما اطلاعات شما را هرگز فاش نخواهیم کرد.
دریافت رایگان درس اول
ما اطلاعات شما را هرگز فاش نخواهیم کرد.
دریافت رایگان درس اول
ما اطلاعات شما را هرگز فاش نخواهیم کرد.
دریافت رایگان درس اول
ما اطلاعات شما را هرگز فاش نخواهیم کرد.
چک‌لیست آمادگی تغییر
ما اطلاعات شما را هرگز فاش نخواهیم کرد.
چک‌لیست مدیریت تولید و عملیات
ما اطلاعات شما را هرگز فاش نخواهیم کرد.
چک‌لیست تجزیه‌وتحلیل محیطی
ما اطلاعات شما را هرگز فاش نخواهیم کرد.
چک‌لیست برنامه‌ریزی استراتژیک
ما اطلاعات شما را هرگز فاش نخواهیم کرد.
چک‌لیست بهره‌وری و اثربخشی
ما اطلاعات شما را هرگز فاش نخواهیم کرد.
چک‌لیست BPMN2
ما اطلاعات شما را هرگز فاش نخواهیم کرد.